• 1800 6854
  • 0
  • 1800 6854

Microbiome là gì? Sự khác nhau microbiome và Microbiota

Microbiome là gì? Chắc chắn rằng trong chúng ta có những người chưa bao giờ nghe thấy về cụm từ này nhưng vẫn chưa hiểu hết về nó cũng như những tầm quan trọng của nó đối với con người.

Microbiome là gì và có vai trò như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu về thông tin thú vị này thông qua bài viết dưới đây của Elipsport bạn nhé!

1. Microbiome là gì?

Microbiome là gì? Chúng ta tự gọi mình là "con người", nhưng hóa ra chỉ có khoảng 10% gen "người" trong cơ thể. Vậy điều gì tạo nên 90% số gen còn lại? Đó là một hệ sinh thái gồm hàng trăm nghìn tỷ vi sinh vật bao gồm vi khuẩn, vi rút, nấm, động vật nguyên sinh ... Chúng sinh sống và bao phủ ở mọi ngóc ngách trên cơ thể. Chúng vô cùng nhỏ bé, gần như không thể nhìn thấy bằng mắt thường, sống một cuộc sống tưởng chừng như tẻ nhạt (ăn, lớn và sinh sản) nhưng lại ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe con người. Các nhà khoa học gọi chúng là “microbiome”, tức là toàn bộ bộ gen của cộng đồng vi sinh vật cư trú trong và bên trong cơ thể.

microbiome là gì

Microbiome là gì?

Khái niệm "microbiome" được phát hiện vào năm 1990 bởi Tiến sĩ David Relman của Đại học Stanford. Trung bình trong mỗi tế bào của con người có khoảng 10 loại vi sinh vật cư trú với kích thước khoảng 1 / 10-1 / 100 kích thước tế bào. Chúng sống trên da, miệng, mũi ..., nhưng chủ yếu là ở ruột già với khoảng 1.000 loại. Bên cạnh một số ít vi khuẩn có hại, hầu hết đều hữu ích hoặc hoàn toàn vô hại. Tổng trọng lượng hệ vi sinh vật của một người trưởng thành là khoảng 1,5 kg, tương đương với trọng lượng não. Theo phân tích này, khi một người bình thường bước vào một tòa nhà, trong vòng 60 phút, người đó có thể vô tình “đóng góp” thêm 37 triệu vi sinh vật vào không khí. Với 90% bộ gen của cơ thể là microbiome, dường như chúng ta có nhiều gen microbiome hơn gen người, vì vậy có thể nói "man is the microbiome" hay "microbiome tạo nên con người". Đây là điểm mấu chốt dẫn đến tầm ảnh hưởng to lớn của cộng đồng vi sinh vật này trong y học.

2. Tầm quan trọng của Microbiome là gì?

Tầm quan trọng của Microbiome là gì? Người ta cho rằng, nó chính là bộ gene thứ 2 của con người. Mặc dù đã được biết đến trong nhiều thập kỷ, nhưng tác dụng của microbiome là gì thì chỉ mới được chú ý trong những năm gần đây. Những tiến bộ trong công nghệ di truyền đã mở ra cánh cửa cho thế giới vi sinh vật tuyệt vời và thay đổi những quan niệm cũ về sức khỏe và bệnh tật, đặc biệt là suy nghĩ về "vi khuẩn có hại".

Nghiên cứu cho thấy con người cần vi sinh vật cũng giống như vi sinh vật cần con người. Các sinh vật tạo nên hệ vi sinh vật gọi cơ thể con người là "nhà", chúng giúp con người tiêu hóa thức ăn, hấp thụ vitamin và khoáng chất và tăng cường hệ miễn dịch. Các vi khuẩn trong hệ vi sinh vật chủ yếu tập trung ở đường ruột, trong khi vi khuẩn đường ruột được chứng minh là có ảnh hưởng trực tiếp đến hệ thống miễn dịch. Vì vậy, hệ vi sinh vật có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc “huấn luyện” hệ miễn dịch nhận biết vi khuẩn có lợi và tiêu diệt vi khuẩn có hại. Đây là nền tảng quan trọng cho các nghiên cứu về các bệnh dạ dày, bệnh Crohn (đó là một dạng viêm ruột chưa rõ nguyên nhân), bệnh đa xơ cứng, bệnh thấp khớp ... Nhân tiện bạn đã từng nghĩ. Liệu người ta có thể thay đổi vi khuẩn trong đường ruột và cải thiện đáng kể khả năng miễn dịch của chính mình không?

microbiome là gì

Khái niệm chăm sóc sức khỏe hoàn toàn mới

Nhưng đó mới chỉ là sự khởi đầu. Khi đi sâu vào cách các microbiome giao tiếp với hệ thống nội tiết và thần kinh, bằng chứng cho thấy rằng microbiome thậm chí còn ảnh hưởng đến tâm trạng, mức độ căng thẳng, lo lắng và trầm cảm. Vì vậy, nếu một người đang vui vẻ, nhiều khả năng là do hoạt động của hệ vi sinh vật. Hệ vi sinh có ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe của mọi người, thậm chí còn lớn hơn cả những đặc điểm di truyền mà chúng ta thừa hưởng từ gen bố mẹ. Đó là lý do tại sao khoa học còn gọi microbiome là "bộ gen thứ hai của con người". Cùng với tên gọi này, các nghiên cứu mới về microbiome là gì đang cho phép định nghĩa lại khái niệm "chăm sóc sức khỏe" theo một cách hoàn toàn mới.

3. Chăm sóc sức khỏe chính là “chăm sóc microbiome”

Bên cạnh món quà của cuộc sống, hệ vi sinh có lẽ là món quà lớn thứ hai mà người mẹ có thể dành cho con mình. Hệ vi sinh vật đầu tiên của một người được nhận từ người mẹ trong quá trình sinh nở. Trong suốt cuộc đời của bé, hệ vi sinh vật liên tục được xây dựng và hoàn thiện thông qua các yếu tố như không khí, người giao tiếp, chế độ ăn uống, vệ sinh môi trường, lây nhiễm ... Khi bé tiếp xúc với các vi sinh vật mới, hệ vi sinh vật của nó phát triển, hệ miễn dịch, nội tiết, thần kinh,... cũng phát triển theo. Vì vậy, trong khi các gen được cố định, "bộ gen thứ hai" này có thể thay đổi ngày càng tốt hơn.
Lĩnh vực di truyền học trong tương lai sẽ tập trung vào việc sử dụng vi sinh vật làm cơ sở để tiến hành các liệu pháp y tế cá nhân, đánh giá rủi ro và điều trị. Các chuyên gia đang cố gắng tìm ra mối liên hệ giữa microbiome và một số bệnh thường gặp như bệnh tự miễn, béo phì, rối loạn chuyển hóa, tiểu đường ... Việc giải mã microbiome là gì? Nó sẽ hỗ trợ tích cực cho các phương pháp điều tiết. Hiện chữa bệnh cũng như nâng cao khả năng chăm sóc sức khỏe con người.

Nhiều nghiên cứu khoa học đã chỉ ra rằng sức khỏe có thể được cải thiện bằng cách thay đổi hệ vi sinh vật, điều này đặt ra những thách thức khác cho các chuyên gia: làm thế nào để xác định một hệ vi sinh vật khỏe mạnh và làm thế nào để đạt được điều đó.

microbiome là gì

Microbiome đầu tiên là từ người mẹ của chúng ta

4. Như thế nào là có microbiome khỏe mạnh?

Việc xác định một hệ vi sinh vật khỏe mạnh không phải là một việc dễ dàng. Ví dụ, người ta có thể biết tác dụng của thức ăn A, thức ăn B, nhưng khó có thể đoán được điều gì sẽ xảy ra khi chất dinh dưỡng trong cả hai loại này kết hợp với vi khuẩn trong ruột. Đó là lý do tại sao một số người tiêu thụ nhiều thực phẩm bổ dưỡng nhưng cơ thể vẫn không cải thiện. Để xác định một hệ vi sinh vật khỏe mạnh, các nhà nghiên cứu cần dựa vào thành phần, số lượng và cách vi sinh vật tương tác với tế bào kết hợp với các yếu tố khác như di truyền, môi trường sống và tài liệu, hóa chất,... Trước đây, các nhà khoa học đã gặp khó khăn vì microbiome không phải là thứ có thể được nuôi cấy trong phòng thí nghiệm, nhưng công nghệ hiện tại cho phép họ phân lập và nghiên cứu vật liệu di truyền với vi khuẩn microbiome. Một số dự án nghiên cứu về hệ vi sinh vật đã được thực hiện, bao gồm các dự án quy mô lớn "The Human Microbiome Project” hay “The American Gut Project”,...

Từ các nghiên cứu, một số kết quả đã chỉ ra rằng chế độ ăn Paleo có thể đóng góp vào hệ vi sinh vật lành mạnh (đây là chế độ ăn bắt chước người tiền sử, chỉ có thịt, cá, trái cây và rau quả, loại bỏ ngũ cốc, sữa, đậu, muối, thực phẩm chế biến và tinh chế đường từ thực đơn). Tuy nhiên, bằng chứng mới nhất khẳng định rằng microbiome của mỗi người là duy nhất (giống như DNA). Vì vậy hệ vi sinh vật của hai người khỏe mạnh có thể hoàn toàn khác nhau và chế độ ăn uống phù hợp cũng khác nhau.. Vậy làm thế nào để xác định "bản đồ" microbiome là gì? Phù hợp với cơ địa từng người và điều chỉnh chế độ ăn uống, môi trường, sinh hoạt như thế nào để đạt được hệ vi sinh vật khỏe mạnh vẫn là một bài toán khó giải. Trong thời gian chờ đợi, chúng ta có thể tham khảo lời khuyên của các chuyên gia: ăn nhiều chất xơ, rau củ nhiều màu sắc để có nhiều chất dinh dưỡng và không lạm dụng chất tẩy rửa để bảo vệ vi sinh và vi khuẩn có lợi trong hệ vi sinh vật.

microbiome là gì

Như thế nào là một microbiome khỏe mạnh?

5. Sự khác nhau giữa microbiome và microbiota

Chúng ta không thể nhìn thấy các sinh vật sống trên da bằng mắt thường, nhưng trên thực tế, có hàng nghìn tỷ vi sinh vật cư trú cả bên trong và bên ngoài cơ thể chúng ta. Phần lớn, những sinh vật này là vô hại và đôi khi thậm chí có lợi. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, hệ vi sinh vật bị mất cân bằng và dẫn đến các vấn đề về da không mong muốn, chẳng hạn như mụn trứng cá, bệnh trứng cá đỏ và viêm da dị ứng, bệnh chàm.

  • Vi sinh vật (Microbiome) được định nghĩa là một nhóm các sinh vật cực nhỏ, được gọi là vi sinh vật sống cùng nhau trong một môi trường cụ thể. Do đó, hệ vi sinh vật của da bao gồm tất cả các vi sinh vật sống trên đó, cũng như các đặc điểm cụ thể của da - môi trường sống của chúng. Một số vi sinh vật có lợi trong môi trường này nhưng lại có hại trong môi trường khác. Ví dụ như có một số vi sinh vật có lợi cho đường ruột hoặc khoang miệng nhưng nó lại không có lợi cho da, và ngược lại.
  • Hệ vi sinh vật (Microbiota) là một thuật ngữ dùng để chỉ một nhóm sinh vật hoặc vi sinh vật sống trong hoặc trên một môi trường nhất định. Sự khác biệt với microbiome là thuật ngữ hệ vi sinh vật chỉ bao gồm các vi sinh vật chứ không phải các đặc điểm của môi trường sống của chúng. Đặc biệt, có nhiều chủng vi khuẩn khác nhau, vì vậy, mặc dù chúng là cùng một loại vi sinh vật, nhưng một số chủng có lợi cho da trong khi những chủng khác có thể có hại. Ngay từ khi sinh ra, mỗi chúng ta đều có hệ vi sinh vật trên khắp cơ thể và trên da. Tuy nhiên, không giống như bộ gen, hệ vi sinh vật có thể bị thay đổi. Cách duy nhất để bổ sung vi khuẩn có lợi cho hệ vi sinh là sử dụng men vi sinh.

microbiome là gì

Vi sinh vật và hệ vi sinh vật có sự khác nhau.

Giờ đây, bạn đã biết microbiome là gì. Hy vọng bài viết vừa rồi đã cung cấp cho bạn những thông tin thú vị, bố ích cho sổ tay kiến thức của mình. Để đọc thêm thật nhiều bài viết mới nhất được cập nhật mỗi ngày, truy cập ngay elipsport.vn bạn nhé!

Chạy Bộ Lúc Nào Là Tốt Nhất? Vào Sáng Sớm Hay Vào Ban Đêm? - ảnh 4

Elipsport - Thương hiệu thể thao tại nhà với các dòng sản phẩm như: Máy chạy bộ, xe đạp tập, ghế massage… được khách hàng tin dùng hàng đầu hiện nay. Hệ thống cửa hàng có số lượng lớn nhất tại 63 tỉnh trên toàn quốc. CEO Elipsport với phương châm: “Sức khoẻ cho người Việt là mục tiêu của cuộc đời tôi.”

Câu hỏi thường gặp

Microbiome là gì?
Đó là một hệ sinh thái gồm hàng trăm nghìn tỷ vi sinh vật bao gồm vi khuẩn, vi rút, nấm, động vật nguyên sinh ... Chúng sinh sống và bao phủ ở mọi ngóc ngách trên cơ thể. Chúng vô cùng nhỏ bé, gần như không thể nhìn thấy bằng mắt thường, sống một cuộc sống tưởng chừng như tẻ nhạt (ăn, lớn và sinh sản) nhưng lại ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe con người.
Khái niệm "microbiome" được phát hiện vào năm 1990 bởi Tiến sĩ David Relman của Đại học Stanford
Chúng sống trên da, miệng, mũi ..., nhưng chủ yếu là ở ruột già với khoảng 1.000 loại. Bên cạnh một số ít vi khuẩn có hại, hầu hết đều hữu ích hoặc hoàn toàn vô hại.
Tổng trọng lượng hệ vi sinh vật của một người trưởng thành là khoảng 1,5 kg, tương đương với trọng lượng não
Hệ vi sinh vật đầu tiên của một người được nhận từ người mẹ trong quá trình sinh nở. Trong suốt cuộc đời của bé, hệ vi sinh vật liên tục được xây dựng và hoàn thiện thông qua các yếu tố như không khí, người giao tiếp, chế độ ăn uống, vệ sinh môi trường, lây nhiễm ...

Tập Đoàn Thể Thao Elipsport

Giấy CNĐKDN số : 0315931524 cấp bởi Sở kế hoạch và đầu tư TP.HCM

Địa chỉ ĐKKD: 1A Hoàng Trọng Mậu, Tân Hưng, Quận 7,TP. Hồ Chí Minh.