8 Loại Thực Phẩm Dễ Gây Ra Dị Ứng Nguy Hiểm

Dị ứng nói chung và dị ứng thực phẩm nói riêng chính là nỗi ám ảnh của nhiều người do tình trạng vệ sinh an toàn thực phẩm hiện nay đang dấy lên nhiều hồi chuông báo động. Với tần suất xuất hiện và gia tăng đáng kể, dị ứng thực phẩm không còn là vấn đề của riêng ai.

Trong bữa ăn hàng ngày, nhiều người quên để ý đến các thành phần thực phẩm có nguy cơ gây ra các dị ứng cũng như phản ứng ngược để rồi sau đó xảy ra các tình huống đáng tiếc. Muốn bảo vệ bản thân khỏi nguy cơ bị dị ứng mà không biết 8 loại thực phẩm có nguy cơ sau đây thì quả là một điều thiếu sót.

1. Tổng quan về dị ứng thực phẩm

1.1. Định nghĩa

Dị ứng thực phẩm có tên khoa học là Food Allergy. Đây là một tình trạng do một số thực phẩm gây ra những phản ứng miễn dịch bất thường từ cơ thể. Lý giải cho vấn đề này, các bác sĩ nói rằng, do hệ thống miễn dịch của chúng ta có sự nhầm lẫn rằng một vài protein trong thực phẩm là có hại. Chính vì thế mà sau đó cơ thể sẽ đưa ra các biện pháp để bảo vệ cơ thể, trong đó có việc giải phóng các chất hóa học gây viêm (ví dụ như histamine).

1.2. Những yếu tố nguy cơ gây ra tình trạng này

Có một vài yếu tố nguy cơ gây ra vấn đề này, ví như:

- Protein và phân tử không thay đổi khi vào hệ tuần hoàn của cơ thể.

- Hệ miễn dịch ở ruột và tính miễn dịch trên niêm mạc ruột hoạt động mạnh mẽ.

- Những chất có khả năng làm tăng tính thấm của niêm mạc ruột (thuốc aspirin, rượu, virus, ký sinh trùng, nấm,...).

- Sau khi chúng ta ăn phải thực phẩm gây dị ứng, nhiều người sau khi có các triệu chứng nhưng vẫn làm việc gắng sức, từ đó dẫn đến tình trạng sốc phản vệ.

dị ứngCác yếu tố gây bệnh là gì?

1.3. Triệu chứng của dị ứng thực phẩm

Một phản ứng ngoài ý muốn của dị ứng có thể xuất hiện và xảy ra chỉ trong vòng vài phút sau khi đưa thực phẩm vào cơ thể. Đôi khi khoảng thời gian đó lại lên đến vài giờ.

- Lên ban đỏ, sưng ngứa.

- Hắt hơi, ho nhẹ hoặc chảy nước mũi, nghẹt mũi.

- Ngứa bên trong tai hoặc miệng.

- Đau dạ dày, chuột rút, nôn ói hoặc cũng có thể là tiêu chảy.

Bên cạnh đó, người bệnh còn có thể cảm nhận được các triệu chứng rõ ràng hơn như:

- Khó thở hoặc khó nuốt.

- Lưỡi, cổ họng hoặc môi bị sưng;

- Cảm thấy bối rối, yếu ớt, bất tỉnh.

- Tức ngực, đau tim, nhịp tim bất thường.

Nhiều lúc các triệu chứng kể trên sẽ có thể ảnh hưởng đến toàn bộ cơ thể của người bệnh. Không những thế, tình trạng này nếu kéo dài có thể đe dọa đến tính mạng. Nếu dạng phản ứng “sốc phản vệ” bị xảy ra, người bệnh phải ngay lập tức được đưa đi cấp cứu. Phản ứng này thường xảy ra chỉ một vài phút sau khi đưa thức ăn vào cơ thể. Nếu là người mắc hen suyễn cũng như hay bị dị ứng, bệnh nhân mang rất nhiều khả năng sẽ sốc phản vệ. Đối với những người hay bị dị ứng cao, ngay cả một lượng rất nhỏ thực phẩm như 1/44.000 hạt đậu phộng cũng có thể khiến họ gặp phải các triệu chứng.

2. Điểm danh 8 loại thực phẩm dễ gây ra dị ứng nguy hiểm

2.1. Sữa bò

Tình trạng xảy ra phản ứng với sữa bò thường hay gặp nhất ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, đặc biệt là khi trẻ chưa đủ 6 tháng tuổi. Được liệt vào những nguyên nhân gây tình trạng gây dị ứng phổ biến nhất và ảnh hưởng đến 2 - 3% trẻ em sơ sinh và mới biết đi, sữa bò thực sự là loại thực phẩm “kiêng kị”.

dị ứngSữa bò

Tình trạng này hay xảy ra ở cả hai dạng lgE và không lgE. Tuy nhiên, dạng lgE chính là thể phổ biến và nghiêm trọng nhất. Không chỉ trẻ em mà ở người lớn dễ bị phản ứng trong vòng 5 - 30 phút sau khi uống sữa bò sẽ xuất hiện các triệu chứng như phát ban, sưng, nổi mề đay và thậm chí là sốc phản vệ. Với dị ứng không lgE thường sẽ có triệu chứng nôn mửa, táo báo hoặc tiêu chảy,...

Đối với các bà mẹ cho con bú, nên loại bỏ sữa bò cùng những thực phẩm có liên quan đến sữa bò ra khỏi chế độ ăn uống của mình.

2.2. Trứng

Tình trạng phản ứng với trứng phổ biến thứ hai sau sữa bò, cả hai loại thực phẩm này đều dễ gây dị ứng ở trẻ em. Các biểu hiện, triệu chứng này có thể bao gồm:

- Những vấn đề về tiêu hóa.

- Các vấn đề về hô hấp.

- Sốc phản vệ (cực kì hiếm).

Các loại protein trong lòng trắng và lòng đỏ trứng có một sự khác biệt tuy không lớn nhưng nhiều người sẽ dị ứng với lòng trắng, trong khi một số đó là rất “sợ” lòng đỏ. Thế nhưng, hầu hết các protein gây ra tình trạng này thường được tìm thấy trong lòng trắng trứng hơn. Chính vì vậy mà lòng trắng trứng hay là nguyên nhân được nhắc tới hơn.

2.3. Hạt cây

Đây là nguyên nhân gây dị ứng phổ biến ở cả trẻ em và người lớn. Nếu bạn có phản ứng không tốt với một loại hạt cây này thì khả năng cao bạn cũng sẽ không “hợp” với các loại hạt cây khác. Các loại hạt sau đây dễ “làm khó” cho cơ thể như hạt dẻ, hạt điều, hạnh nhân, quả hồ trăn, quả óc chó, quả hạch Brazil. Khi xảy ra phản ứng với các loại hạt này, bệnh nhân thường gặp phải các vấn đề nghiêm trọng tới sức khỏe. Đặc biệt, tình trạng tử vong liên quan đến sốc phản vệ thường chiếm đến 50%.

2.4. Đậu phộng

Tương tự như dị ứng hạt cây, đậu phộng cũng là một nguyên do phổ biến. Thậm chí, đậu phộng còn có thể gây tử vong cao cho người bệnh.

dị ứngĐậu phộng

Đậu phộng nếu bị phản ứng sẽ ảnh hưởng đến 4 - 8% ở trẻ em và 1 - 2% ở người lớn. Tuy vậy, có khoảng 15 - 23% trẻ em được ghi nhận là dị ứng do đậu phộng thường sẽ đỡ dần khi lớn lên.

2.5. Cá

Đây là một tình trạng phổ biến và ảnh hưởng đến hơn 2% những người trưởng thành. Tương tự như khi mắc phản ứng với các loại thực phẩm từ động vật có vỏ, dị ứng cá có thể gây ra các phản ứng khôn lường và có cả khả năng tử vong. Các triệu chứng chủ chốt của nó bao gồm nôn ói, tiêu chảy, trong một vài trường hợp hiếm có thể gây ra sốc phản vệ nguy hiểm tính mạng.

Bởi vì triệu chứng có thể không khác nhau là bao, đôi khi tình trạng này bị nhầm lẫn với phản ứng chất gây ô nhiễm trong cá như virus, độc tố, vi khuẩn,...

2.6. Lúa mì

Dị ứng lúa mì chính là một phản ứng với những protein có trong lúa mì và nguy cơ thường gây ảnh hưởng đến trẻ em nhất. Tình trạng này có thể gây ra suy hô hấp, nổi mề đay, nôn ói, sưng hay nổi mẩn,... Dĩ nhiên trường hợp quá nặng có thể gây sốc phản vệ.

Phản ứng do hải sản là một ca “khó”, nhiều người đã từ vong do sốc phản vệ đột ngột.Lúa mì

Đây là trường hợp dễ gây nhầm lẫn với bệnh celiac và nhạy cảm gluten không celiac. Điều này chứng tỏ một điều rằng: các triệu chứng ảnh hưởng đến đường tiêu hóa thì sẽ gây một hậu quả tương đương. Lời khuyên của bác sĩ cho những người bị dị ứng lúa mì đó chính là: chỉ cần tránh không dùng lúa mì và các sản phẩm chiết xuất có liên quan.

2.7. Đậu nành

Có đến khoảng 0.4% trẻ em bị dị ứng do đậu nành. Tỷ lệ này thường gặp nhất đối với trẻ sơ sinh và trẻ em không quá 3 tuổi. Đây là một phản ứng được kích hoạt bởi một loại protein trong đậu nành và các nước, thực phẩm có liên quan gây ra. Các triệu chứng thường có tính chất tăng nặng từ ngứa, chảy nước mũi cho đến phát ban, hen suyễn hoặc khó thở. Một một vài trường hợp không may, đậu nành gây ra dị ứng có thể gây ra sốc phản vệ bất ngờ.

Nếu muốn sử dụng đậu nành cho trẻ sơ sinh, tốt nhất hãy tránh dùng đậu nành và các sản phẩm từ nó.

2.8. Hải sản

Không thể không nhắc đến hải sản trong danh sách liệt kê này. Tình trạng phản ứng của cơ thể do hải sản xảy ra khi các protein từ các loài cá như giáp xác và động vật thân mềm khác như tôm, mực ống, ốc, sò,... đi vào người và bị tấn công. Một trong những protein hay bị “gọi tên” đó chính là tropomyosin. Còn lại, các protein khác có thể đóng vai trò như kích hoạt phản ứng miễn dịch là arginine kinase và chuỗi myosin. Các triệu chứng khác thường biểu hiện cực kì nhanh chóng và có biểu hiện tương tự với các dị ứng do thực phẩm lgE khác. Phản ứng do hải sản là một ca “khó”, nhiều người đã từ vong do sốc phản vệ đột ngột.

dị ứng

Hải sản dễ gây dị ứng

3. Làm gì nếu bị dị ứng?

Việc bị dị ứng thực phẩm và không dung nạp thực phẩm đôi khi sẽ rất khó để có thể phân biệt. Chính vì thế, nếu bạn nghi ngờ cơ thể mình đang âm thầm “gây chiến” với các loại thực phẩm vừa ăn, bạn cần đến trao đổi, tham vấn ý kiến với bác sĩ để không có chuyện gì đáng tiếc xảy ra.

Các bác sĩ sẽ tiến hành chẩn đoán tình trạng của bạn bằng các phương thức:

  • Đánh giá chế độ ăn uống: Một bảng liệt kê, đánh giá chi tiết về thực phẩm bạn đã ăn và cả thời gian lẫn triệu chứng đang gặp phải.
  • Xét nghiệm chích da (hay còn có tên Skin prick testing): Bằng cách sử dụng một lượng dị nguyên nhỏ chích vào da và xem phản ứng sau đó, các bác sĩ có thể chẩn đoán được tình trạng phản ứng với thực phẩm của cơ thể bạn ra sao.
  • Thử nghiệm ăn thử thực phẩm: Các bác sĩ sẽ cho bạn ăn loại thực phẩm nghi ngờ gây phản ứng với liều lượng tăng dần. Dĩ nhiên, suốt quá trình ấy luôn có đội ngũ y tế chuyên khoa dõi theo.
  • Xét nghiệm máu: Bác sĩ lấy máu và đo mức độ kháng thể lgE ra sao.

Khác với tình trạng không dung nạp thực phẩm, dị ứng thực phẩm là do hệ thống miễn dịch xác định sai lầm về một số protein. Việc này âm thầm gây ra các phản ứng ngược và từ từ có thể tước đi tính mạng của bệnh nhân nếu xảy ra sốc phản vệ. Cách tốt nhất là bạn hãy loại bỏ luôn loại thực phẩm nghi ngờ phản ứng ra khỏi bữa ăn hàng ngày và hỏi ý kiến bác sĩ về các loại thực phẩm thay thế hoặc một chế độ ăn phù hợp nhất cho chính mình.

dị ứngCó thể điều trị dị ứng với thuốc.

Hy vọng với những gì mà tập đoàn thể thao Elipsport vừa chia sẻ, “sổ tay kiến thức” về Y khoa của bạn đã có thêm những điều bổ ích và cần thiết cho việc chăm sóc, bảo vệ sức khỏe toàn diện. Truy cập ngay trang chủ của chúng tôi để không bỏ lỡ các tin tức mới nhất nhé!

Kiddo Nguyễn

Sản phẩm bạn quan tâm

Tập Đoàn Thể Thao Elipsport

Giấy CNĐKDN số : 0315931524 cấp bởi Sở kế hoạch và đầu tư TP.HCM

Địa chỉ ĐKKD: 1A Hoàng Trọng Mậu, Tân Hưng, Quận 7,TP. Hồ Chí Minh.