• 1800 6854

Đột Quỵ Não - Trọn Bộ Thông Tin Từ Bác Sĩ

Đột quỵ não là tình trạng dòng máu lên não bị gián đoạn hoặc hiện tượng mạch máu trong não bị vỡ. Đột quỵ còn gọi là tai biến mạch máu não. Đột quỵ khiến lượng máu mang oxy, chất dinh dưỡng nuôi các tế bào não bị giảm, dẫn tới các tế bào não bị chết dần.

  1. Các bước skincare cho da dầu mụn ẩn
  2. Các bài tập gym giúp chân hết cong, chữa chân vòng kiềng
  3. Bao nhiêu tuổi mới được tập Gym? Tập Gym sớm có hại gì không?
  4. Những cách tập cho bắp chân to ra tại nhà hiệu quả bất ngờ

Đột quỵ não là một căn bệnh cực kỳ nguy hiểm, ảnh hưởng nghiêm trọng tới chất lượng cuộc sống và sức khỏe của người bệnh. Trước đây, tai biến mạch máu não được biết tới là bệnh của người già. Nhưng hiện nay, bệnh đột quỵ đang ngày càng trẻ hóa dần độ tuổi. Đột quỵ có thể dẫn tới nguy cơ tử vong rất cao. Theo thống kê, ở Việt Nam có tới hơn 50% bệnh nhân đột quỵ tử vong. Và chỉ 10% bệnh nhân bình phục hoàn toàn. 

1. Dấu hiệu đột quỵ não

1.1. Các triệu chứng đột quỵ não

Một số dấu hiệu rõ ràng và dễ nhận biết nhất bệnh nhân đang bị tai biến mạch máu não theo chia sẻ của các bác sĩ có thể kể tới như sau.

  • Mắt nhìn mọi vật mờ đi. Tình trạng này có thể xảy ra ở một hoặc cả hai bên mắt. Thêm vào đó, mắt có thể đột nhiên bị thâm đen ở một hoặc cả hai mắt.
  • Tay chân tê mỏi, không thể cầm, nắm, đi lại, thường chỉ diễn ra ở một bên của cơ thể. 
  • Bạn có thể bị ngã hoặc mất thăng bằng nghiêm trọng khi đi lại. 
  • Có thể kiểm tra bệnh nhân bị đột quỵ bằng cách cố gắng nâng cả hai tay lên qua đầu. Nhưng nếu một tay sẽ tự rơi xuống, rất có thể người bệnh đã bị tai biến mạch máu não.
  • Méo miệng, dù bệnh nhân cười thì một bên miệng vẫn lệch xuống phía dưới chứ không nâng lên như khi cười bình thường. 
  • Lệch nhân trung, mặt lệch sang một bên.
  • Mất nhận thức, rối loạn trí nhớ.
  • Môi lưỡi tê cứng, nói chuyện khó khăn, nói ngọng bất thường.
  • Đau đầu đột ngột và dữ dội. Có thể buồn nôn, nôn mửa.

đột quỵ não

Miệng méo lệch xuống là một dấu hiệu tai biến mạch máu não

1.2. Quy tắc F.A.S.T

Ngoài tất cả các triệu chứng trên đây, có thể nhận biết người thân bị bệnh tai biến mạch máu não bằng bốn dấu hiệu F.A.S.T:

F (Face - Khuôn mặt): Mặt bị méo, mặt, miệng và nếp mũi bị xệ một bên khi cười. 

A (Arm - Tay): Không thể giơ cả hai tay lên cao. Nếu có thể, một tay rơi xuống dưới. 

S (Speech - Nói chuyện): Yêu cầu người đó nói lặp lại một cụm từ bạn vừa nói. Nhưng người đó không thể nhắc lại rõ ràng mà nói sai, nói ngọng.

T (Time - Thời gian vàng cấp cứu): Nếu nhận thấy người thân có ba dấu hiệu trên đây, thì nguy cơ bệnh nhân bị đột quỵ não rất cao. Hãy nhanh chóng đưa người bệnh đi cấp cứu càng sớm càng tốt. 

đột quỵ não

Quy tắc F.A.S.T giúp phát hiện và đưa bệnh nhân cấp cứu sớm

2. Nguyên nhân đột quỵ não

2.1. Do mắc một số bệnh lý

Cao huyết áp là một trong những nguyên nhân gây ra các cục máu đông hình thành trong lòng mạch. Dẫn tới ngăn chặn dòng máu vận chuyển lên não. Từ đó, gây ra xuất huyết não và đột quỵ. 

Bệnh nhân bị đái tháo đường có nguy cơ mắc bệnh tai biến mạch máu não gấp 4 lần người bình thường. Bệnh nhân bị các bệnh về tim mạch như rung nhĩ, rối loạn nhịp tim, suy tim, nhiễm trùng tim cũng có thể dẫn tới biến chứng là tai biến mạch máu não.

Những người từng bị đột quỵ có nguy cơ tái phát đột quỵ trong vài tháng đầu. Nguy cơ này kéo dài trong 5 năm và giảm dần nguy cơ theo thời gian. 

2.2. Do thói quen sống thiếu lành mạnh

Khói thuốc lá là một kẻ thù của thành mạch máu. Đây là nguyên nhân kích thích xơ vữa động mạch, dẫn tới tăng huyết áp. Sau một thời gian hút thuốc, bệnh nhân có nguy cơ bị tai biến mạch máu não. 

Những người bị thừa cân, béo phì với lượng cholesterol xấu tăng cao gây ra nhiều bệnh như mỡ máu cao, cao huyết áp, … Tăng nguy cơ bị đột quỵ. 

2.3. Tuổi tác, giới tính, chủng tộc 

Những người trên 55 tuổi có nguy cơ tai biến mạch máu não nhiều nhất. Tuy vậy, độ tuổi nào cũng có nguy cơ bị bệnh, thậm chí theo thống kê, hiện nay có tới 25% bệnh nhân tai biến mạch máu não là người trẻ tuổi.

Ngoài ra, theo thống kê, nam giới có nguy cơ đột quỵ cao hơn nữ giới. Theo nghiên cứu, những người Mỹ gốc Phi có nguy cơ bị tai biến mạch máu não cao gấp 2 lần so với người da trắng. 

2.4. Tiền sử gia đình

Những người có người thân tiền sử mắc tai biến mạch máu não hoặc các bệnh nhồi máu cơ tim, thiếu máu cơ tim có nguy cơ mắc bệnh cao hơn người bình thường. 

đột quỵ não

Các tế bào não chết dần

3. Các loại đột quỵ não

3.1. Đột quỵ do xuất huyết

15% các bệnh nhân bị tai biến mạch máu não do xuất huyết não. Chứng phình mạch, dị dạng hệ thống mạch máu não gây ra các vết nứt trên bề mặt não hoặc tại động mạch não. Đây là nguyên nhân gây ra xuất huyết não. Xuất huyết não làm tổn thương các tế bào não, giảm lượng máu cung cấp cho não.

3.2. Đột quỵ do thiếu máu cục bộ

85% những trường hợp bị tai biến mạch máu não là do thiếu máu cục bộ. Động mạch tới não bị tắc nghẽn hoặc thu hẹp là nguyên nhân chính dẫn tới tình trạng thiếu máu cục bộ. Sự tắc nghẽn động mạch có thể do các cục máu đông và các mảng xơ vữa. 

3.3. Thiếu máu não thoáng qua

Thiếu máu não thoáng qua hay còn được gọi là đột quỵ nhỏ. Với dạng đột quỵ này, dòng máu lên não bị gián đoạn trong một thời gian ngắn, thường là do các cục máu đông gây nên. Bệnh nhân có những triệu chứng của đột quỵ chỉ trong khoảng vài phút. Tuy vậy, đây là dấu hiệu cảnh báo về những cơn đột quỵ não nghiêm trọng hơn trong tương lai.

đột quỵ não

Các loại tai biến mạch máu não 

Xem thêm:

  1. Thực Hiện Các Bài Tập Gym Cần Lưu Ý Những Gì?
  2. Các Bài Tập Tay Sau Hiệu Quả Nhất Cho Nam Giới
  3. Thực Đơn Cho Người Tập Gym Hiệu Quả Trong 7 Ngày

4. Sơ cứu bệnh nhân đột quỵ não

Ngay khi nhận thấy bệnh nhân có những dấu hiệu trên đây, hãy gọi ngay cấp cứu. Trong thời gian chờ đợi xe cấp cứu, người thân có thể thực hiện các bước sơ cứu khẩn cấp sau đây. 

4.1. Sơ cứu bệnh nhân còn ý thức

Nhẹ nhàng đặt người bệnh vào một vị trí thoải mái. Tốt nhất, họ nên nằm nghiêng với đầu và vai hơi nâng cao và được hỗ trợ bằng gối để nâng người. Để họ nằm yên cố định. Nới lỏng quần áo người bệnh như tháo mũ nón, cởi áo khoác ngoài, tháo khăn quàng cổ, cúc áo, … Nếu người bệnh cảm thấy lạnh, hãy đắp chăn cho họ.

Tiếp đến, kiểm tra đường thở của người bệnh. Nếu có dị vật như chất nôn, hoặc bệnh nhân bắt đầu nôn mửa, hãy đặt bệnh nhân vào tư thế hồi sức cấp cứu (chúng tôi sẽ hướng dẫn cụ thể trong phần dưới). Tư thế này giúp bệnh nhân không hít phải chất nôn vào trong phổi, gây tắc đường thở hoặc suy hô hấp.

Cần lưu ý, tuyệt đối không tự ý đánh gió, châm cứu cho bệnh nhân. Đảm bảo không cho người bệnh ăn hoặc uống lúc này. Theo dõi đồng hồ và ghi chú thời gian của các triệu chứng. Điều này sẽ giúp ích cho bác sĩ khi tiến hành cấp cứu.

4.2. Sơ cứu bệnh nhân bất tỉnh

Nếu bệnh nhân không còn ý thức, hãy đặt bệnh nhân vào tư thế hồi sức cấp cứu. Cụ thể: Bạn quỳ xuống bên cạnh bệnh nhân. Đưa cánh tay trái (hoặc cánh tay bên còn lại) ra xa nhất và đặt cánh tay vuông góc với cẳng tay. Đặt cánh tay phải của họ lên ngực. Chân trái giữ thẳng. Gập đầu gối chân phải của bệnh nhân lại. Nâng đầu và cổ của bệnh nhân để lăn người họ sang bên trái ở tư thế nằm nghiêng sao cho đầu gối chân phải chạm đất. Hơi nghiêng đầu bệnh nhân về phía trước và xuống dưới để chất nôn trong đường thở có thể thoát ra ngoài. 

Hãy theo dõi nhịp thở của bệnh nhân. Bằng cách hơi nâng cằm bệnh nhân và hơi ngửa đầu bệnh nhân về phía sau. Áp má vào miệng bệnh nhân để theo dõi nhịp thở. Nếu không có dấu hiệu thở, bạn có thể thực hành hô hấp nhân tạo để hồi sức tim phổi.  

đột quỵ não

Đặt bệnh nhân đột quỵ vào tư thế hồi sức cấp cứu

5. Điều trị bệnh đột quỵ não

Tùy theo tình trạng của bệnh nhân, các biện pháp điều trị khác nhau sẽ được áp dụng. Để bác sĩ cứu sống bệnh nhân và hạn chế tàn tật. Điều quan trọng nhất là bệnh nhân cần được cấp cứu càng sớm càng tốt, để không bỏ lỡ thời gian vàng cứu chữa. Cụ thể: Thời gian từ 4 - 5 tiếng từ khi phát bệnh là thời gian vàng để dùng thuốc tan máu đông. 6 tiếng là khoảng thời gian tốt nhất để bác sĩ can thiệp lấy huyết khối khỏi não.

đột quỵ não

Bệnh nhân phục hồi sau khi chữa trị đột quỵ

6. Phòng ngừa bệnh đột quỵ não

6.1. Tạo những thói quen sống tích cực 

  • Không hút thuốc lá, uống rượu bia, sử dụng các chất kích thích. Điều này giúp giảm nguy cơ đột quỵ. 
  • Tập thể dục hằng ngày để ngăn ngừa tình trạng thừa cân, béo phì gây đột quỵ. 
  • Giữ tinh thần lạc quan vui vẻ. Tránh căng thẳng quá mức trong thời gian dài.

đột quỵ não

Tập thể dục đều đặn giảm nguy cơ đột quỵ. 

6.2. Điều trị và kiểm soát các bệnh gây đột quỵ

Điều trị, kiểm soát bệnh cao huyết áp, đái tháo đường, mỡ máu cao, bệnh tim mạch, … để giảm nguy cơ tai biến mạch máu não. Đây là một trong những khuyến cáo của các bác sĩ chuyên khoa.

đột quỵ não

Kiểm soát huyết áp ở mức ổn định 

6.3. Xây dựng thực đơn ngăn ngừa đột quỵ

  • Xây dựng chế độ ăn uống nhiều rau xanh và hoa quả tươi để ngăn ngừa tai biến mạch máu não. 
  • Không nên ăn mặn vì có thể gây tăng huyết áp, nguyên nhân dẫn tới đột quỵ. 
  • Không ăn mỡ động vật nhiều gây tăng Cholesterol xấu trong cơ thể.
  • Không sử dụng thực phẩm chế biến sẵn, đồ đóng hộp gây ra nhiều ảnh hưởng xấu tới sức khỏe.
  • Tiêu thụ các thực phẩm giúp giảm Cholesterol xấu như yến mạch, đậu nành, hạnh nhân.
  • Bổ sung các thực phẩm giàu Omega - 3 như cá ngừ, cá hồi, thực phẩm giàu magie như ngũ cốc, chuối, các loại đậu. 

đột quỵ não

Bổ sung nhiều trái cây tươi phòng ngừa đột quỵ

Xem thêm:

  1. Cập Nhật Luật Bóng Bàn Cơ Bản Hiện Hành Cho Người Nhập Môn
  2. Lợi Ích Của Yoga Trong Đời Sống Sức Khỏe
  3. Triple Test Và Những Điều Mẹ Bầu Cần Biết

Như vậy, bài viết trên đây đã chia sẻ đầy đủ thông tin cần thiết về đột quỵ não. Can thiệp sớm sau khi bệnh nhân xuất hiện các triệu chứng bệnh là điều vô cùng quan trọng. Vì vậy, việc nắm các dấu hiệu, cách sơ cứu cũng như phòng ngừa đột quỵ trên đây rất cần thiết. 

Thảo Phạm

TẬP ĐOÀN THỂ THAO ELIPSPORT

Website tập đoàn: elipsport.vn

Fanpage tập đoàn: facebook.com/elipsport.vn

Youtube: youtube.com/Elipsportvn

Liên hệ: elipsport.vn/lien-he

Tổng đài MIỄN PHÍ: 1800 6854

Sản phẩm bạn quan tâm

Tập Đoàn Thể Thao Elipsport

Giấy CNĐKDN số : 0315931524 cấp bởi Sở kế hoạch và đầu tư TP.HCM

Địa chỉ ĐKKD: 1A Hoàng Trọng Mậu, Tân Hưng, Quận 7,TP. Hồ Chí Minh.