Sỏi Thận Là Gì? Dấu Hiệu, Nguyên Nhân, Điều Trị

Sỏi thận là bệnh lý mà thận xuất hiện và hình thành những tinh thể rắn có hình giác giống như sỏi. Sỏi được hình thành từ các chất trong nước tiểu. Theo thời gian, các viên sỏi lớn và lấp đầy bể thận cũng như các ống từ thận mang nước tiểu tới bàng quang. 

Sỏi thận là một trong những căn bệnh về thận đang ngày càng trở lên phổ biến. Các loại sỏi có thể xuất hiện và hình thành ở bất cứ vị trí nào trong đường tiểu như thận, niệu quản, niệu đạo ở nam giới, bàng quang. Ở nữ giới cũng có niệu đạo nhưng kích thước rất ngắn nên không thể tạo sỏi được. Khi xuất hiện sỏi, cơ thể sẽ có nhiều dấu hiệu, từ rõ ràng cho tới âm thầm. Cùng tìm hiểu chi tiết về triệu chứng, nguyên nhân, cách chữa trị bệnh sỏi thận qua tư vấn của bác sĩ chuyên khoa sau đây.

1. Triệu chứng và dấu hiệu của bệnh

Theo thống kê, có tới một phần ba dân số trên thế giới hiện đang mắc phải bệnh thận có sỏi. Nhưng chỉ khoảng một nửa trong số đó xuất hiện các triệu chứng và dấu hiệu bệnh một cách rõ ràng. Khi những viên sỏi bị mắc lại trong niệu quản cũng là lúc những triệu chứng của căn bệnh về thận này xuất hiện. Có thể kể tới như:

  • Các cơn đau quặn thận một cách dữ dội. Xuất hiện chỉ một thời gian, sau đó biến mất. 
  • Tiếp đến, các cơn đau di chuyển từ hông của lưng đến bụng dưới rồi đến bìu. 
  • Đau nhức các vùng lưng, bẹn, đùi, cơ quan sinh dục.
  • Đi tiểu ra má, đi tiểu gấp. 
  • Buồn nôn, mắc ói và nôn ói. 
  • Cơ thể cảm thấy ớn lạnh, đổ mồ hôi dù không bị cảm hay làm việc quá sức. 
  • Sốt cao.

Ngoài ra, các bệnh nhân còn có thể gặp nhiều các dấu hiệu bệnh khác cho thấy tình trạng bệnh đã trở nên nghiêm trọng hơn như:

  • Cơn đau quặn diễn ra thường xuyên, liên tục. Cơn đau nghiêm trọng đến mức bạn không thể ngồi yên một chỗ.
  • Các cơn đau xuất hiện kèm theo tình trạng buồn nôn và nôn ói.
  • Các cơn đau đi kèm với tình trạng ớn lạnh cơ thể và sốt. 

Nếu bạn đang có những triệu chứng trên đây. Thì hãy tới ngay các cơ sở y tế để được hỗ trợ nhanh chóng. 

Sỏi Thận

Sỏi hình thành bên trong thận

2. Nguyên nhân gây bệnh sỏi thận

Trong quá trình hoạt động, thay vì các chất độc được hòa tan và bài tiết ra khỏi cơ thể qua đường nước tiểu. Thì chúng lại lắng đọng lại và tạo nên các viên sỏi bên trong thận. Tùy theo thời gian hình thành, vị trí cũng như độ lắng đọng khác nhau dẫn tới các viên sỏi sẽ có những kích thước khác nhau. Sỏi có thể di chuyển đến bất kỳ vị trí nào trong suốt quãng đường đi của nước tiểu. Có khá nhiều nguyên nhân dẫn tới tình trạng sỏi hình thành trong cơ thể. Các bác sĩ chuyên khoa đã thống kê những nguyên nhân tạo nên sỏi cơ bản và phổ biến nhất ngay trong đây. 

2.1. Do chế độ ăn uống thiếu khoa học

  • Thiếu nước là một nguyên nhân phổ biến dẫn tới căn bệnh sỏi hình thành. Cơ thể không đủ nước khiến cho nước tiểu bị cô đặc hơn mức bình thường. Nồng độ các tinh thể bão hòa có trong nước tiểu.
  • Chế độ ăn uống chưa phù hợp dẫn tới hình thành sỏi. Những người tiêu thụ quá nhiều các thực phẩm có chứa oxalate, canxi. Đây là những thành phần chính để hình thành nên các viên sỏi. 

2.2. Do dị dạng bẩm sinh

Nước tiểu bị tích trữ lại trong cơ thể mà không thể thoát ra ngoài do dị dạng bẩm sinh. Dẫn tới sỏi được hình thành sau một thời gian dài.

2.3. Do một số bệnh lý 

  • Bệnh nhân phì đại tiền liệt tuyến, hay bị bệnh u xơ, túi thừa trong bàng quang cũng có nguy cơ mắc bệnh sỏi thận rất cao. Lý do là bởi các căn bệnh này khiến nước tiểu bị đọng lại trong khe kẽ. 
  • Nhiễm trùng vùng sinh dục tái diễn nhiều lần, lặp đi tái lại. Từ đó, dẫn tới cơ hội cho vi trình xâm nhập gây nên bệnh viêm đường tiết niệu dai dẳng. Bệnh kéo dài khiến cho mủ hình thành. Cũng như các chất bài tiết lắng đọng lại. Hình thành nên các viên sỏi. 
  • Bệnh nhân của một số loại bệnh phải dùng một số loại thuốc như acetazolamide, thiazide, glucocorticoids, theophyline, thuốc lợi tiểu quai, vitamin D, vitamin C… Đây là những loại thuốc chứa thành phần tạo nên sỏi trong thận. Vì vậy, cũng khiến nguy cơ mắc bệnh tăng cao hơn. 

Sỏi ThậnĂn quá nhiều thực phẩm chứa Canxi dẫn tới nguy cơ hình thành sỏi cao

3. Các yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh

Hiện nay, sỏi thận là một căn bệnh phổ biến mà ai cũng có thể mắc. Những người trung niên trên 40 tuổi là những người có tỷ lệ mắc bệnh nhiều hơn cả. Thêm vào đó, có một số nguy cơ làm tăng khả năng mắc căn bệnh này hơn. Có thể kể đến sau đây.

3.1. Người mắc một số bệnh lý 

  • Người có người thân bị bệnh sỏi thận hoặc đã có tiền sử bị.
  • Người bị mắc bệnh béo phì.
  • Người đã từng thực hiện phẫu thuật về đường tiêu hóa hoặc đang bị bệnh đường tiêu hóa. Ví dụ như bệnh viêm ruột, bệnh tiêu chảy mãn tính. Những căn bệnh này có thể tác động tiêu cực tới quá trình tiêu hóa. Làm ảnh hưởng tới khả năng hấp thụ oxy cũng như nước của cơ thể. 
  • Người mắc một số bệnh lý như cường cận giáp, nhiễm trùng đường tiết niệu, nhiễm toan ống thận, cystinuria.
  • Bệnh nhân sử dụng một số loại thuốc đặc trị bệnh. 

3.2. Do lối sống thiếu lành mạnh

  • Chế độ ăn có quá nhiều đường hoặc nhiều muối. 
  • Uống ít nước, dưới 1 lít mỗi ngày. 

Sỏi ThậnĂn quá nhiều muối gây sỏi thận

4. Cách chẩn đoán bệnh sỏi thận

Để các bác sĩ có thể chẩn đoán bệnh chính xác, có khá nhiều phương pháp khác nhau. Điều này tùy thuộc vào tình trạng bệnh của bệnh nhân. Để từ đó, đưa ra phương pháp chẩn đoán phù hợp. 

  • Bác sĩ căn cứ theo bệnh sử, các kết quả xét nghiệm nước tiểu và khám lâm sàng để chẩn đoán.
  • Trong trường hợp cần có thêm kết quả chụp X - quang, siêu âm bụng để đưa ra kết luận, bệnh nhân sẽ được yêu cầu thực hiện. 
  • Bệnh nhân chụp CT đường tiết niệu. Bác bác sĩ có thể chẩn đoán bệnh sỏi thận. Ngoài ra, điều này giúp bác sĩ tìm kiếm các rối loạn khác trong cơ thể có thể là nguyên nhân gây ra các triệu chứng tương tự như sỏi hình thành. 
  • Nếu những phương pháp chẩn đoán trên đây chưa thể giúp xác định bệnh. Các bác sĩ sẽ tiến hành thêm một loại xét nghiệm X - quang đặc biệt như pyelogram tĩnh mạch, hoặc chụp thận tĩnh mạch (IVP). 

Sỏi ThậnBác sĩ khám và chẩn đoán bệnh

5. Phương pháp điều trị bệnh sỏi thận 

Điều trị căn bệnh sỏi thận phụ thuộc vào khá nhiều yếu tố. Ví dụ như số lượng sỏi, kích thước sỏi, vị trí của các viên sỏi và việc nhiễm trùng có xảy ra hay không. 

5.1. Để sỏi bài tiết ra khỏi cơ thể tự nhiên

Đối với các viên sỏi có kích cỡ nhỏ, chưa mắc lại trong cơ thể thì chúng có thể đi ra ngoài theo đường bài tiết. Trường hợp này không cần sự trợ giúp của bác sĩ. 

Để các viên sỏi đi ra ngoài nhanh chóng nhất, thì việc uống nhiều nước là điều vô cùng quan trọng. Ngoài ra, các bác sĩ cũng có thể kê thêm cho bệnh nhân một vài loại thuốc giúp cho giảm đau và thuốc kháng sinh trong trường hợp có dấu hiệu nhiễm trùng. 

5.2. Soi niệu quản

Đối với các viên sỏi lớn và không còn có thể tự đào thải ra khỏi cơ thể. Thì bệnh nhân cần phải tới bệnh viện để được điều trị bằng những phương pháp khác. Một trong những phương pháp được áp dụng phổ biến là soi niệu quản. Các bác sĩ sử dụng một dụng cụ y tế mỏng dài và có kính để quan sát. Tiếp đến, bác sĩ đưa dụng cụ này vào trong niệu đạo và bàng quang để nó đi đến niệu quản. Sau khi soi được sỏi, các bác sĩ sẽ gắp bỏ chúng. Hoặc có thể dùng laser phá vỡ chúng để trở thành các viên có kích thước nhỏ. Lúc này, các viên sỏi nhỏ có thể tự đào thải qua đường bài tiết.

5.3. Nội soi tán sỏi ngoài cơ thể 

Tán sỏi ngoài cơ thể (ESWL) đang được đánh giá là phương pháp điều trị ngoại khoa đối với sỏi tiết niệu nhẹ nhàng và hiệu quả nhất hiện nay. Phương pháp này bác sĩ sử dụng sóng xung kích để phá vỡ sỏi thành những mảnh nhỏ hơn. Từ đó, các viên sỏi nhỏ có thể tự đào thải qua đường bài tiết.

5.4. Phẫu thuật lấy nội soi qua da

Những bệnh nhân có tình trạng viên sỏi có kích thước quá lớn hoặc sỏi nằm ở vị trí mà không thể sử dụng phương pháp nội soi tán sỏi ngoài cơ thể, bác sĩ có thể tiến hành phẫu thuật để lấy sỏi qua da. Ngoài ra, sau khi thực hiện các phương pháp điều trị, bệnh nhân cần làm theo lời khuyến cáo của bác sĩ về chế độ ăn uống. Thêm vào đó, nếu có bất kỳ dấu hiệu gì bất thường, hãy gọi ngay cho bác sĩ của bạn. 

Sỏi ThậnUống nhiều nước để sỏi đào thải ra khỏi cơ thể

6. Cách phòng ngừa bệnh sỏi thận

Bệnh sỏi thận có thể được phòng ngừa bằng những phương pháp đơn giản. Chính vì vậy, hãy thực hiện đầy đủ những điều sau đây.

6.1. Uống nhiều nước

Uống đủ 2 - 3 lít nước mỗi ngày, đặc biệt uống nhiều nước hơn nếu vận động hoặc tập thể dục nhiều. Nên chia nhỏ lượng nước thành nhiều lần uống để cơ thể có thể hấp thụ được dễ dàng hơn. 

6.2. Xây dựng thực đơn ăn uống tốt cho sức khỏe

  • Giảm lượng natri và đường trong bữa ăn hằng ngày.
  • Hạn chế thịt đỏ, thay bằng thịt trắng. 
  • Không ăn các loại thực phẩm chế biến sẵn.

6.3. Tập thể dục thường xuyên

Tập thể dục thường xuyên là một phương pháp ngăn ngừa nguy cơ hình thành sỏi. Đối với các bệnh nhân đã khỏi bệnh, cũng cần duy trì một chế độ vận động thân thể nhẹ nhàng và phù hợp. Một số bộ môn dành cho người bị sỏi thận có thể kể tới đi bộ, đạp xe đạp. Bạn có thể dành thời gian để vận động ngoài trời hoặc sử dụng máy chạy thể dụcxe đạp tập để thay thế đều có tác dụng như nhau.

Sỏi ThậnTập thể dục thường xuyên để ngăn ngừa sỏi thận

Trên đây là những thông tin quan trọng và cần thiết về triệu chứng, nguyên nhân, cách chữa trị bệnh sỏi thận qua tư vấn của bác sĩ chuyên khoa. Nếu có những dấu hiệu trên đây, hãy tới cơ sở y tế gần nhất để được thăm khám. Còn nếu không, cũng đừng chủ quan. Hãy xây dựng lối sống lành mạnh để ngăn ngừa sự hình thành và phát triển của sỏi. 

Thảo Phạm

TẬP ĐOÀN THỂ THAO ELIPSPORT

Website tập đoàn: elipsport.vn

Fanpage tập đoàn: facebook.com/elipsport.vn

Youtube: youtube.com/Elipsportvn

Liên hệ: elipsport.vn/lien-he

Tổng đài MIỄN PHÍ: 1800 6854

Sản phẩm bạn quan tâm

Tập Đoàn Thể Thao Elipsport

Giấy CNĐKDN số : 0315931524 cấp bởi Sở kế hoạch và đầu tư TP.HCM

Địa chỉ ĐKKD: 1A Hoàng Trọng Mậu, Tân Hưng, Quận 7,TP. Hồ Chí Minh.